پرخاشگری کودکان ۵ سال داستانی است که خیلی از پدر و مادر ها با آن درگیر هستند و به یک معضلی اساسی برای آنها تبدیل شده است. لحظه هایی که بچه ها با یک جیغ، داد زدن، فریاد های پی در پی، کوبوندن پا بر زمین یا پرت کردن وسایل، آرامش را از شما ربوده اند دیدن این صحنه ها اصلا خوشایند نیست. برای همین والدین هر کاری را طبق سلیقه کودک خود انجام می دهند تا او را آرام کنند غافل از اینکه با این رفتار بچه ها شرطی می شوند و یاد میگیرند که با فریاد و گریه حرف خود را به کرسی بنشانند. کودکان در این سن به دلیل عدم توانایی در مدیریت هیجانات یا تلاش برای استقلال طلبی یا تقلید رفتار از اطرافیان، پرخاشگری می کنند در ادامه ۱۲ راهکار طلایی درمان پرخاشگری کودکان را بررسی خواهیم کرد.
طبق نظر روانشناسان رشد هیجانی کودک در سن ۵ سالگی، اتفاق می افتد در این سن کودک از دنیای اطراف خود شناخت کافی پیدا می کند ممکن است نتواند با کلام درخواست خود را بیان کند برای همین گاهی با حرکات غیر متعارف تلاش می کند حرف خود را به گوش پدر و مادر خود برساند. این رفتار بچه ها علت های دیگری هم دارد. که با شما در میان خواهیم گذاشت.
اگر شما هم در این خصوص سخنی دارید می توانید با درج کامنت آن را با ما در میان بگذارید.
آنچه در ادامه می خوانید؛
پرخاشگری در کودکان یعنی چی ؟
انواع پرخاشگری
علت پرخاشگری در کودکان ۵ سال چیست؟
عوامل مهم دیگر پرخاشگری در کودکان ۵ سال
۱۲ راهکار طلایی درمان پرخاشگری کودکان
چه زمانی باید پرخاشگری کودکان ۵ سال را جدی بگیریم؟
چه زمانی به متخصص مراجعه کنیم؟
داروی ضد عصبانیت و پرخاشگری کودکان ۵ سال
دعا برای آرامش پرخاشگری کودکان ۵ سال
آیا کمبود ویتامین باعث پرخاشگری در کودکان می شود؟
کمبود کدام ویتامین ها باعث پرخاشگری و اضطراب کودک می شود؟
نحوه برخورد با کودک پرخاشگر / چگونه با کودک پرخاشگر رفتار کنیم؟
نتیجه گیری
پرخاشگری در کودکان یعنی چی؟
پرخاشگری در کودکان ۵ ساله یعنی هر رفتاری که باعث می شود کودک به خود یا دیگران آسیب برساند که اغلب با عصبانیت و سر و صدا همراه است و شکل های مختلفی دارد.
پرخاشگری فیزیکی: مانند ضربه زدن به اشیاء، پرت کردن اسباب بازی های خود به اطراف، گاز گرفتن.
پرخاشگری کلامی: کودک با فریاد زدن، گفتن حرف های زشت پرخاشگری می کند.
پرخاشگری غیرمستقیم: گاهی پرخاشگری کودکان ۵ سال به شکل غیر مستقیم خود را نشان می دهد مثلاً با خراب کردن وسایل اتاقش، یا در گوشه ای از خانه ادرار کردن. این رفتار کودک نوعی از پرخاشگری است.
علت پرخاشگری در کودکان ۵ سال چیست؟
پرخاشگری در کودکان ۵ سال علت های مختلفی می تواند داشته باشد. که با شناخت آن می توانید جلوی رفتار خشن کودک خود را بگیرید و تا درصد قابل توجهی قادر خواهید بود خشم و عصبانیت او را کنترل کنید.
عدم ناتوانی در بیان احساسات و خواسته های خود
کودکان ۵ سال به قدر کافی قادر نیستند احساسات خود را بیان کنند با گریه و فریاد سعی می کنند آن را نشان دهند، پدر و مادر باید با صبر و حوصله اجازه دهند کودک احساس خودش را ابراز کند این رفتار نوعی از پرخاشگری است که بعد از مدتی از بین می رود.
خواب ناکافی و خستگی و گرسنگی
گاهی پرخاشگری کودکان ۵ سال به دلیل خواب ناکافی و خستگی و گرسنگی است که با توجه به این موارد می توانید جلوی این رفتار او را بگیرید. این علت در تمامی کودکان مشترک است پس دقت کنید کودک شما خواب کافی داشته باشد و غذای مناسب و به اندازه مصرف کند.
تأثیر رسانهها و فضای مجازی در پرخاشگری کودکان ۵ سال
در عرصه ای زندگی می کنیم که فضای مجازی به راحتی در اختیار بچه ها قرار می گیرد اگر روی آن نظارتی نباشد باید منتظر رفتار های ناسالم از طرف کودکان خود باشید. برخی از محتواهای رسانه ها مناسب دنیای کودک نیست که روی سیستم عصبی او اثر می گذارد و گاهی کودک رفتارهای خشن شخصیت ها را تقلید می کند. بچه ها در سن ۵ سالگی مانند ضبط صوت عمل می کنند.
الگوگیری از رفتار والدین و محیط اطراف خود
کودک در سن ۵ سالگی به خوبی اطرافیان خود را زیر ذرهبین دارد از تمامی حرکات و سخنان آنها الگو برداری می کند بچه ها از پدر و مادر خود بیشتر از دیگران الگو می گیرند پس در اولین قدم والدین باید رفتار خود را کنترل کنند تا کودک یاد بگیرد.
عوامل مهم دیگر پرخاشگری در کودکان ۵ سال
جلب توجه والدین
اضطراب
استرس
ناامنی
ترس
آزادی بیش از حد
محدودیت بیش از حد کودک
اختلالات رفتاری
مشکلات روحی
هیجان بالای کودک
تربیت بد خانوادگی
توجه بیش از حد والدین
عدم توجه والدین به کودک
عدم مهارت ارتباط با دیگران
عدم آموزش های کافی توسط والدین
نکته طلایی؛
ممکن است پرخاشگری کودکان ۵ سال فقط به خاطر یک علت از این عوامل باشد گاهی چندین علت همزمان سبب این رفتار در او می شود. موشکافی کنید وقت بگذارید تا علت را پیدا کنید و سپس به فکر درمان باشید.
۱۰ راهکار طلایی برای درمان پرخاشگری کودکان
قبل از آنکه به سوالاتی از قبیل؛ چگونه پرخاشگری کودک را درمان کنید؟ یا اصلا راهی برای درمان آن هست یا نه؟ بپردازیم باز هم تکرار می کنیم که باید اول علت را بدانید چیست تا راهکاری برای درمان آن را بیابید. درمان پرخاشگری نیاز به صبر و حوصله دارد پدر و مادر بایستی برای تربیت کودک خود وقت بگذارند.
۱. کنترل خشم توسط پدر و مادر
هر کدام از پدر و مادر خشم خود را مدیریت کنند و در زمان بیتابی کودک آرامش خود را حفظ کنند. تا بچه ها هم روی رفتار خود کنترل داشته باشند گفتیم که کودکان ۵ سال از والدین خود الگوبرداری می کنند
۲. آموزش ابراز احساسات
به کودک خود آموزش دهید هیجانات خود را با کلمه ابراز کند. این را هم اول پدر و مادر رعایت کنند تا بچه ها آموزش عملی ببینند اگر مادر یا پدر به جای عصبانیت با کلمات مناسب احساس خود را بیان کنند کودک نیز یاد می گیرد چگونه رفتار کند.
۳. تأمین نیازهای اولیه کودک
اگر والدین نیاز های کودک خود را به خوبی و به جا تامین کنند هرگز شاهد پرخاشگری کودکان ۵ سال خود نخواهند بود بچه ها به بازی و سرگرمی نیاز دارند زمانی را به فرزند خود اختصاص دهید.
۴. از یک مشاور مشورت بگیرید.
خواندن کتاب های آموزشی و مشاوره از یک مشاور خوب می تواند راهکاری خوبی برای درمان پرخاشگری کودکان باشد.
۵. آموزش مهارت زندگی به کودک
موقعیت شناس باشید و فرصت ها را دریابید در شرایط حساس، سبک زندگی و نوع برخورد مناسب را به کودک خود آموزش دهید.
۶. نشانه های پرخاشگری را بشناسید.
علائم هشدار دهنده پرخاشگری را بدانید تا بتوانید از رفتار های خشن کودک جلوگیری کنید. یعنی قبل از وقوع حادثه، جلوی اتفاق را بگیرید.
علائم هشدار دهنده پرخاشگری از قبیل؛
خوردن ناخن
راه رفتن مداوم
تکان دادن دست به صورت پی در پی
بی قراری
خوردن غذا به صورت نامتعارف
تکرار درخواست خود
پرت کردن اسباب بازی محبوبش
تغییر میمیک صورت
۷. محیط خانه را امن کنید.
پدر و مادر از رفتار های خشن دوری کنند تا محیط خانه را برای کودک خود امن کنند محیط آرام و به دور از هیاهو روی اعصاب بچه ها اثر مستقیمی خواهد گذاشت.
۸. به کودک خود محبت کنید
در برابر پرخاشگری کودکان ۵ سال از او حمایت کنید به جای اینکه کودک را از خود ترد کنید او را در آغوش بگیرید و به او محبت کنید این کار تا حد زیادی عصبانیت او را کاهش می دهد به قول شاعر:
از محبت خار ها گل می شود.
بچه ها گاهی برای اینکه نشان دهند به آغوش گرم خانواده نیاز دارند پرخاشگر می شوند فرق است بین عصبانیت جدی و پرخاشگری واقعی.
۹. محدود کردن زمان صفحه نمایش (تلویزیون، تبلت و گوشی)
در قسمت علت پرخاشگری کودکان ۵ سال چیست؟ بیان کردیم که یکی از عوامل پرخاشگری و عدم کنترل رفتار های خشن در کودکان رسانه و فضای مجازی است پس این ابزار را محدود کنید و سعی کنید جایگزین مناسب تری را برای آنها فراهم کنید.
۱۰. مراجعه به یک متخصص در صورت نیاز
اگر پرخاشگری در کودکان ۵ سال خیلی زیاد باشد و نیاز به درمان و دارو دارد حتما باید به یک متخصص مراجعه کنید.
چه زمانی باید پرخاشگری کودکان ۵ سال را جدی بگیریم؟
پرخاشگری شدید و مداوم که کودک به خود یا دیگران آسیب برساند.
زمانی که پرخاشگری مانع فعالیتهای روزمره (بازی، مدرسه) فرزند شما شود.
تغییرات ناگهانی و شدید در رفتار کودک
چه زمانی به متخصص مراجعه کنیم؟
پرخاشگری در کودکان همیشه نشانه رفتار نادرست یا تربیت غلط نیست. اغلب کودکان در سنین پایین برای بیان خشم، ناامیدی، ترس یا نیازهایشان از این رفتار استفاده میکنند، زیرا هنوز مهارت کافی برای کنترل هیجانات و بیان آنها به صورت کلامی ندارند.
داروی ضد عصبانیت و پرخاشگری کودکان ۵ سال
اگر پرخاشگری در کودکان ۵ سال به حدی باشد که دیگر نتوان جلوی آن را گرفت باید با تجویز دکتر داروی آرامبخش به او خوراند. تشخیص اینکه آیا کودک شما به دارو نیاز دارد یا خیر به نظر روانپزشک بستگی دارد پس پدر و مادر ها نمی توانند ادعا کنند که فرزندشان به دارو نیاز دارد گاهی آنها صبر و حوصله کافی برای مواجهه شدن با کودک خود را ندارند و ترجیح می دهند با دارو و قرص او را آرام کنند که اگر خودسر انجام شود عواقب جبران ناپذیری را به دنبال خواهد داشت. خوردن قرص آرام بخش بدون تجویز پزشک ممکن است سبب اختلال در دستگاه عصبی کودک شود این را جدی بگیرید.
آیا کمبود ویتامین باعث پرخاشگری در کودکان می شود؟
بله، ممکن است پرخاشگری کودکان ۵ سال به دلیل کمبود برخی از ویتامین ها در بدنش باشد این را جدی بگیرید بهتر است پس از مشورت با پزشک، برای فرزند خود یک چکاپ کامل انجام دهید. پس یکی از علت های پرخاشگری و عصبانیت در کودکان می تواند فقر مواد معدنی باشد.
برای تأمین ویتامین های مورد نیاز، باید به این موارد توجه نمایید:
تغذیه کودک را اهمیت دهید.
کودک خود را هر روز دو ساعت در معرض نور خوشید قرار دهید. ( بهتر است این کار در ساعات اولیه روز انحام شود).
استفاده از مکمل های غذایی که باید تحت نظر پزشک متخصص انجام شود.
کمبود کدام ویتامین ها باعث پرخاشگری و اضطراب کودک می شود؟
آهن؛ کمبود آهن در بدن کودک باعث پرخاشگری، خستگی، بی قراری و رفتار های ناسالم می شود.
منیزیم؛ این ماده مغذی آرامش سیستم عصبی را تضمین میکند. کمبود آن بی خوابی، اضطراب و پرخاشگری در کودک می شود
ویتامین D؛ تجربه نشان می دهد که کودکانی که ویتامین D آنها در حد نرمال باشد آرامش دارند و خلق و خوی بهتری از خود نشان می دهند.
ویتامین B6 (پیریدوکسین) و B12؛ کمبود این ویتامین ها روی عملکرد عصبی کودک اثر مخربی خواهد گذاشت.
نحوه برخورد با کودک پرخاشگر / چگونه با کودک پرخاشگر رفتار کنیم؟
شناخت علت پرخاشگری در کودکان ۵ سال مهم ترین عامل برای اصلاح این رفتار می باشد همچنین اگر مادر و پدری بداند این رفتار کودک برای چیست؟ قطعا نحوه برخورد و رفتار خود را دقیقا می داند که چگونه باید باشد. پس در کام نخست باید علت را دانست تا رفتار اصلاح شود و عکس العمل هم منطقی باشد.
نتیجهگیری
پرخاشگری در کودکان ۵ سال گاهی نشانه بدی نیست اگر علت را بدانید به خوبی می توانید آن را مدیریت و کنترل کنید. بچه ها در این سن دنیای عجیبی دارند. جهانی که با جهان بزرگسالان متفاوت است. کودک خود را درک کنید و اتهام پرخاشگر بودن به او نزنید. بچه ها بسیار تقلید پذیر هستند؛ پس والدین باید روی رفتار خود جلوی بچه ها دقت کنند رسانه و فضای مجازی را در دسترس آنها قرار ندهید و روی آن نظارت داشته باشید.
نویسنده: فاطمه خانه زر
ویرایشگر: رقیه زارع
بیشتر بخوانید …….
بچه ها را تابستان در چه کلاسی ثبت نام کنیم؟راهنمای عملی ثبتنام کودکان ۷ تا ۱۲ سال
چرا سر فرزندم فریاد میزنم؟ راهکارهای کنترل خشم مادران و پایان دادن به تنبیه بدنی
برترین راهکارهای تربیت فرزند در مدیریت رسانه چیست؟(قسمت اول )
